Stijgende kosten leiden tot stilval bouwprojecten

De snel stijgende bouwkosten remmen de woningbouw in Nederland af. Er zijn zelfs al projecten stilgelegd.
Het begin van de oorlog in Oekraïne veroorzaakte al direct grote onzekerheid, een prijsschok en verstoringen in de toeleveringsketen. Voor de productie van bouwmaterialen is vaak veel gas nodig. Verder is de aanvoer van veel grondstoffen, zoals staal, klei en aluminum, verstoord. Maar bedrijven kampen ook met een tekort aan andere materialen en producten, zoals hout, glas, baksteen, kit, kranen, pvc-buizen en dakpannen.
Nu de situatie aanhoudt, leidt de discussie tussen bouwers en opdrachtgevers over wie opdraait voor de stijgende bouwkosten en tekorten aan materialen, tot vertragingen. Sommige projecten vallen stil of worden uitgesteld.
Conservatorium en ouderenwoningen
Dat blijkt uit een rondgang van Het Financieele Dagblad. Zo gaat in Amsterdam de bouw van een dependance van het conservatorium aan de Zuidas niet door. Volgens een woordvoerder van het conservatorium is het project met de huidige bouwkosten niet meer binnen de begroting te realiseren.
In Leeuwarden zijn de voorbereidingen voor de nieuwbouw van het ouderenwoningcomplex Aldlânstate in Leeuwarden stilgelegd vanwege de snel stijgende bouwkosten sinds Rusland Oekraïne binnenviel. Het gaat om 126 nieuwe woningen.
Clausule stijgende bouwkosten
Bracheorganisatie Bouwend Nederland heeft vanwege de stijgende bouwkosten een clausule gelanceerd die bouwbedrijven in hun contract op kunnen nemen. Die stelt ze in staat de kostenstijgingen door te berekenen. Deze bestaat al sinds juli 2021, ruim voor de Russische inval in Oekraïne. Voor veel investeerders, zoals pensioenfondsen en woningcorporaties, voldoet de clausule niet meer, omdat er geen enkel zicht is op een eindprijs. Dat signaleert vastgoedadviseur Capital Value in de praktijk.
Lees ook: ‘oorlog Oekraïne en woningmarkt’
Het opvangen van prijsstijgingenis in de bouwsector normaal gesproken onderdeel van het spel. Bouwers dekken prijsrisico’s af door een groot deel van de materialen vooraf in te kopen tegen vaste prijzen. Daarnaast worden met opdrachtgevers wel prijsindexaties afgesproken. Maar deze mechanismen werken nu niet goed. Eerder afgesproken prijzen zijn niets waard als toeleveranciers hun aanbiedingen intrekken. En indexaties dekken niet de huidige explosieve prijsstijgingen van hout, staal of cement af.
Gevolgen lange termijn
“Als bedrijven steeds moeilijker aan essentiële materialen als staal komen, wat vooral nodig is voor hoge gebouwen, dan kunnen er zeker meer projecten stilgelegd gaan worden”, bevestigt econoom Casper Wolf van ABN Amro tegen de NOS. “De aanvoer van materialen heeft de grootste invloed op de bouwprojecten.”
Volgens Wolf heeft de oorlog ook invloed op de langere termijn. “De stopgezette bouwprojecten worden later, wanneer de materialen weer beschikbaar zijn en de prijzen dalen, nog wel afgemaakt. Maar opdrachtgevers, zoals projectontwikkelaars en woningbouwverenigingen, denken nu ook al na over of ze de komende jaren willen gaan starten. Zij zullen nu wel hun plannen gaan heroverwegen.”
Bij aannemersbedrijf TBI kampt de helft van de projecten met ‘extreme’ kostenstijgingen. ‘Geen paniek, maar er is wel echt iets aan de hand’, zegt TBI-ceo Bart van Breukelen tegen vakblad Cobouw. Op termijn wordt het volgens Van Breukelen lastig om genoeg grootschalige bouwlocaties te vinden.

Bron: Stijgende kosten leiden tot stilval bouwprojecten | Vastgoedactueel

Bekijk het gehele artikel